Otomatik Portakal*

   Yayımlandığı günden bu yana distopya edebiyatının vazgeçilmez kitaplarından biri olan Otomatik Portakal, yazar Anthony Burgess tarafından kendisinin beyin tümöründen dolayı son bir yılı kaldığını öğrendiği zaman kaleme alınmıştır.

  Distopya türünün kült eserlerinden biri olan Otomatik Portakal kitabı , gelecekte tüyler ürpertici bir dünyada baskıcı rejimin ve bu rejime karşı çıkan bir sokak çetesinin hikayesini anlatıyor.

  Mide bulandıran bu aşağılık dünyada yaşları on beşi geçmeyen dört sokak serserisi insanlara şiddet uygulamakta,gasp etmekte,dükkanları soymakta ,kadınlara tecavüz etmektedirler. Olaylar kitabın ana karakteri olan Alex tarafından anlatılır ve okuyucu yaşananları Alex'in gözünden görür. Bundan dolayı , okuyucu da yaşananlara acımasız ,alaycı , küçümseyici ,toplum değerlerini umursamayan, yıkıcı ve saldırgan bir gözle bakar.

  Günden güne suç oranlarının artması,halkın refah seviyesini oldukça düşürmekte ,yönetime olan güven azalmakta ,sokakların kontrolü çetelerin eline geçmektedir. Ve dahası çetenin kendine ait argo bir dil kullanması da toplumdaki iletişimsizliğin sembolü olarak karşımıza çıkmaktadır.

 Bıçaklı süt diye tabir edilen uyuşturucu maddeler kullanarak gününü gün eden Alex'in çetesi kütüphane önündeki bir ihtiyarı döverken ,dükkanları soyarken ,diğer çeteler ile kavga ederken , bir yazarın evine girip adamın gözü önünde karısına tecavüz ederken okuyucuya Beethoven ve Mozart besteleri eşlik eder.

 İşledikleri bu canice suçların hep kendi lehlerine olduğunu düşünen Alex'in çetesi bir süre sonra yaşayacakları anlaşmazlıklar sonucunda Alex'i kandırırlar ve polisin onu yakalayıp hapise atmasına sebep olurlar. Böylelikle de her şey Alex için daha farklı bir boyut kazanır.

 Hükümetin pervasızca işlenen suçları azaltmak adına geliştirdiği "Ludovico" tekniğinin ilk kurbanı olan Alex, hapisten erken çıkmak adına böyle bir şeye razı gelmekle kendisinin otomatik bir insan olacağının hiç farkında değildir. Ekran karşısında gözleri zorla açık tutularak , şiddet , ölüm, tecavüz gibi kötü sahneler en sevdiği besteler ile birlikte defalarca izletilir kendisine ta ki aklına kötü bir düşünce geldiğinde midesi bulanana kadar . Hükümet suçlulara karşı yeni bir politika geliştirerek onları zorla toplum ahlakına uygun bireyler haline getirecektir.

 1971 yılında ünlü yönetmen Stanley Kubrick tarafından filmi de çekilen Otomatik Portakal romanı , işlenen canice suçların en aza indirilmesi için Ludovico tekniği gibi alternatif bir seçenek sunuyor. Bu tekniğe kurban giden Alex de ,hapisten çıktığında hiçbir kötülük yapamaz hale hatta ve hatta birisi kendisine vurduğu zaman diğer yanağını gösterir hale geliyor.

 Otomatik Portakal romanı hakkında düşüncelerime gelecek olursak , Ludovico tekniğinin alternatif bir seçenek olacağını fakat insanlığın devlet tarafından belirlenen toplum ahlakına uygun olmaktan öteye geçemeyeceğini , insanların tüm duygu ve düşüncelerinin elinden alınarak devletin kontrolü altına geçeceğini , polislere inanılmaz haklar tanınarak (örneğin ABD) suçluların yaptıklarından da kan dondurucu tekniklerin uygulanacağını, bireylerin sistemin belirlediği şekillerde yaşam sürüp toplumun birçok sanatsal alandan mahrum kalacağını da belirtmek istiyorum. Söylediğim gibi bu teknikte ekranda vahşet , suç , ırza geçme gibi yüz kızartıcı suçlar mahkuma izletilirken diğer taraftan da Beethoven ve Mozart gibi bestecilerin de müzikleri çalıyordu.

 "Yetişkinlerin savaştığı,bombalar attığı,birbirini kesip doğradığı,acımasızlığın
kol gezdiği bir dünyada gençlerin yurtsever,dine bağlı,uslu terbiyeli olmaları söz konusu değildir."